🤩 Bekend van TV: Indevolt thuisbatterij
🤩 Bekend van TV: Indevolt thuisbatterij
Het Nederlandse stroomnet staat onder grote druk, mede gedreven door de energietransitie van de afgelopen jaren. Zowel bedrijven als huishoudens verbruiken meer stroom door de investering in elektrische auto’s, een warmtepomp en soortgelijke grootverbruikers. Aan de andere kant is ook de aanvoer van (zonne)stroom sterk toegenomen. De afgelopen tien jaar lieten bedrijven en huishoudens massaal zonnepanelen aansluiten. Het leidt tot pieken op het stroomnet: rond het middaguur in het aanbod en ‘s avonds in de vraag naar stroom.
Thuisbatterijen helpen deze pieken te beperken en daarmee het stroomnet te ontlasten. Het wordt in het Engels peak shaving genoemd. Je zelfconsumptie verhogen staat gelijk aan de piekbelasting verminderen; je afhankelijkheid van het stroomnet daalt immers. In dit artikel lees je meer over je piekbelasting verminderen met een thuisbatterij.
“Met een thuisbatterij vangt u pieken in verbruik en opwek slimmer op, waardoor u het stroomnet minder belast en meer eigen stroom gebruikt.”
Wanneer je peak shaving letterlijk zou vertalen, betekent het pieken afscheren. De term piekbelasting verminderen is gebruikelijker. Het betekent dat je probeert de piekmomenten in de vraag naar en het aanbod van stroom van het net binnen je huishouden te beperken. Het verplaatsen ervan naar momenten waarop de belasting van het net minder groot is kan helpen de pieken af te vlakken. Dit noemt men ook wel load shifting. Het is in de basis niet nieuw: al jaren zetten huishoudens hun wasmachine en vaatwasser ‘s nachts aan. Voornamelijk om kosten te besparen, maar ook om het net te ontlasten. De vraag naar stroom is op die momenten laag.
Neem, om het principe van peak shaving verder te verduidelijken, eens een trechter. Zou je de kraan volledig opendraaien, dan is de kans groot dat de trechter overstroomt. Het uiteinde is immers niet breed genoeg om het water te kunnen verwerken. Zou je de kraan tijdelijk iets verder dichtdraaien, dan heeft het water in de trechter de kans om weg te stromen. Je kunt de kraan daarna weer wat verder openen.
In de afgelopen jaren investeerden Nederlandse huishoudens massaal in een warmtepomp, een laadpaal en elektrische auto, enzovoorts. TenneT waarschuwt in haar Monitor Leveringszekerheid 2025 dat dit geleid heeft tot een steeds verder oplopende piek in de vraag naar stroom tussen 19.00 en 20.00 uur. Doordat de vraag op dat moment groot is en de opbrengst aan zonnestroom minimaal is, dreigt een gevaarlijke mismatch. Een dergelijke onbalans op het net kan uiteindelijk leiden tot stroomonderbrekingen.
Het vollopen van het stroomnet wordt netcongestie genoemd. Simpel uitgelegd duidt het op een filevorming op het net, waarbij de vraag veel groter is dan het aanbod of andersom het aanbod groter is dan de vraag. Dat laatste is het gevolg van investeringen in zonnepanelen. Op zonnige dagen wordt rond het middaguur minder stroom verbruikt dan dat de PV-installaties gezamenlijk opbrengen.
Nu al wordt de impact ervan gemerkt. Zo moeten huishoudens en bedrijven lang wachten op een verzwaring van hun aansluiting, of is zo’n verzwaring zelfs helemaal niet meer mogelijk. Denk daarnaast aan de oplopende kosten, onder meer in de vorm van een terugleverheffing voor huishoudens die zonnestroom aan het net leveren.
Je piekbelasting verminderen met een thuisbatterij is zowel interessant voor huishoudens met, als zonder zonnepanelen. Verderop op deze pagina lees je daar meer over. Laten we eerst kijken hoe een thuisbatterij werkt.
Een moderne thuisbatterij is voorzien van een Energie Management Systeem (EMS), dat verbonden wordt met een app op je telefoon of tablet. De combinatie stelt gebruikers in staat om uit verschillende strategieën voor laden en ontladen te kiezen. Zo kun je de batterij opladen als je zonnepanelen meer stroom opwekken dan je verbruikt, of de accu laden met goedkope stroom van het net. Dat laatste kan alleen wanneer je de thuisbatterij combineert met een dynamisch energiecontract.
Het ontladen van de thuisbatterij start als je zonnepanelen te weinig stroom opbrengen, of wanneer de prijs van een kWh stroom op het net een vooraf ingestelde grenswaarde bereikt heeft. Dit verloopt automatisch, je hoeft het moment van laden en ontladen niet handmatig te kiezen. Ook het uitdenken van de strategie hoef je niet volledig zelf te doen; het systeem maakt gebruik van kunstmatige intelligentie en een analyse van je verbruik om je hierbij te helpen.
Thuisbatterijen kunnen gecombineerd worden met verschillende verdienmodellen. Het maakt dat een accu zowel voor huishoudens met zonnepanelen als zonder zonnepanelen interessant is.
Huishoudens met zonnepanelen kunnen hun thuisbatterij geoptimaliseerd laden en ontladen, waarbij de zelfconsumptie gemaximaliseerd wordt. Zodra je PV-installatie meer stroom opbrengt dan je gezin verbruikt, laadt de thuisbatterij op. Andersom geldt hetzelfde: bij een groter verbruik dan de opbrengst van je zonnepanelen ontlaadt de accu. Op deze manier neem je geen stroom van het net af, wat de piekbelasting vermindert.
Combineer je thuisbatterij met een dynamisch energiecontract, wanneer je geen zonnepanelen hebt. Inspelen op dynamische energieprijzen maakt het mogelijk om de thuisaccu op te laden bij een lage stroomprijs, waarvan sprake is bij een piek in het aanbod op het net. Meermaals was de stroomprijs de afgelopen jaren negatief op deze momenten. Bij een piek in de vraag stijgt de stroomprijs, wat een goed moment is om de thuisbatterij te ontladen. Dit bespaart kosten én draagt bij aan het verminderen van de piekbelasting.
De besparing die peak shaving jouw huishouden oplevert is afhankelijk van verschillende factoren. Denk bijvoorbeeld aan de aanwezigheid van zonnepanelen, je verbruik op jaarbasis, de capaciteit van de gekozen thuisbatterij, enzovoorts.
Om een beeld te geven kiezen we voor een gemiddeld huishouden met zonnepanelen. Een dergelijk huishouden van vier of vijf personen kiest vaak voor een thuisbatterij van 8 tot 10 kWh. Zonder batterij ligt de zelfconsumptie van dit huishouden op circa 30%. Met een thuisbatterij wordt dat snel zo’n 60 tot 70%. Houd er rekening mee dat een deel van de opgewekte zonnestroom verloren gaat bij de opslag ervan.
Gemiddeld verbruikt een Nederlands huishouden zo’n 8 tot 10 kWh per dag. Waar voorheen zo’n 3 kWh zelf werd opgewekt, is dat met een stijgende zelfconsumptie al snel zo’n 6 kWh. Dit betekent dat er 3 kWh minder stroom van het net hoeft te worden afgenomen. Bij de huidige stroomprijs (+/- €0,24/kWh) levert dat een besparing op van zo’n €0,72 per dag. Per maand komt dit neer op een besparing boven de 20 euro.
Je kunt het rendement van een thuisbatterij verhogen door deze bijvoorbeeld te combineren met een dynamisch energiecontract.
Peak shaving en load shifting zijn termen die vaak door elkaar worden gebruikt. Je kunt load shifting zien als een toepassing van peak shaving. Peak shaving omvat het verminderen van de piekbelasting, het gaat om het wat. Bij load shifting probeer je de belasting van het stroomnet te verplaatsen naar de momenten buiten deze pieken, het gaat om het hoe.
Verschillende factoren bepalen welke specifieke thuisbatterij geschikt is voor peak shaving door jouw huishouden. Denk aan het verbruik van je huishouden, de opbrengst van je zonnepanelen en eventuele verduurzamende investeringen in de toekomst.
In algemene zin geldt dat de Indevolt PowerFlex 2000 en Marstek Venus E 3.0 als geschikte thuisbatterijen worden gezien. Deze systemen zijn betaalbaar, bieden een uitstekende garantie en beschikken over een slim EMS. Het EMS stuur je aan via een app die bij beide systemen geleverd wordt. Je kunt ze eenvoudig zelf installeren (tot een capaciteit van 10 à 15 kWh).
De modulaire opbouw van de PowerFlex 2000 en Venus E 3.0 maakt dat je de capaciteit ervan aan kunt laten sluiten bij de behoeften van jouw huishouden. Gebruik de thuisbatterij configurator om te bepalen welke capaciteit passend is voor jou.
Beide systemen bieden een vermogen van 800 Watt, wanneer je deze aansluit op een bestaande groep in de meterkast. Geef je de thuisbatterij een eigen groep, zoals vaak ook gedaan wordt bij een wasmachine en wasdroger, dan ligt het vermogen hoger (2.400 Watt bij Indevolt en 2.500 Watt bij Marstek).
Peak shaving vergt geen dynamisch contract. De combinatie van een thuisbatterij met een dynamisch contract kan echter wel interessant zijn. Zeker wanneer je geen zonnepanelen hebt. Je koopt stroom in bij een lage prijs en verbruikt het als de prijs en daarmee vaak de belasting van het net stijgt.
Deze combinatie is interessant. Je koopt stroom in bij een groot aanbod aan stroom, omdat de prijs per kWh op die momenten vaak laag is. In de avond, als de vraag groot is, verbruik je stroom of lever je dit terug aan het net. Zo help je ook de piek in de vraag af te vlakken.
Onder een cyclus verstaan we het volledig laden en weer ontladen van de batterij. Bij peak shaving hoeft niet altijd sprake te zijn van een volledige cyclus. Dit afhankelijk van je verbruik en de opbrengst van je zonnepanelen.
Peak shaving is hetzelfde als piekbelasting verminderen, maar niet hetzelfde als load shifting. Dat laatste is een toepassing van de eerste twee termen. Je verplaatst de belasting van het stroomnet naar momenten waarop de piek minder hoog is.
